,
basisuitleg
Dissociatieve identiteitsstoornis (DIS), in het Engels dissociative identity disorder (DID), is een dissociatieve stoornis waarbij identiteit, geheugen en zelfbeleving niet altijd als één doorlopend geheel worden ervaren.
Bij DIS kunnen er twee of meer te onderscheiden identiteitstoestanden zijn. Sommige mensen noemen die delen, alters, binnenmensen of parts. Die woorden betekenen niet voor iedereen exact hetzelfde. Voor de een zijn delen duidelijk aanwezig en herkenbaar; voor een ander is het subtieler en vooral merkbaar door geheugenverlies, plotselinge verschuivingen in gevoel of het idee dat gedrag niet helemaal “van mij” voelde.
Een veelvoorkomend misverstand is dat DIS altijd zichtbaar, dramatisch of theatraal zou zijn. In werkelijkheid proberen veel mensen met DIS juist zo normaal mogelijk door het dagelijks leven te komen. Veel blijft intern: gesprekken in het hoofd, wisselende voorkeuren, stukken tijd die vaag blijven, of emoties die ineens niet passen bij het moment.
Voor ons is “systeem” een praktisch woord. Het zegt niet dat alles makkelijk samenwerkt. Het zegt vooral: er is meer binnenkant dan van buitenaf zichtbaar is.
De oudere naam “meervoudige persoonlijkheidsstoornis” legt te veel nadruk op losse persoonlijkheden. De huidige naam legt beter uit wat er centraal staat: dissociatie, identiteit en geheugen. Het gaat niet om meerdere mensen in één lichaam als filmconcept, maar om een verstoorde of verdeelde ervaring van identiteit.
Veel betrouwbare bronnen beschrijven psychotherapie als de belangrijkste vorm van behandeling. Behandeling richt zich vaak op veiligheid, stabilisatie, omgaan met dissociatie, traumaverwerking en beter samenwerken met delen van het systeem. Medicatie “geneest” dissociatie niet, maar kan soms worden voorgeschreven voor bijkomende klachten zoals angst, depressie of slaapproblemen.